Nieuws

24 FEB

Bisschop de Korte opent tentoonstelling

​Vrijdag 17 februari mocht bisschop De Korte in het Noord Brabantsmuseum de tentoonstelling “Verspijkerd en Verzaagd” openen. Een tentoonstelling over het hergebruik van heiligenbeelden in de Nederlandse Beeldhouwkunst.
Bij die gelegenheid spraak hij het volgende openingswoord.

Dames en heren,

Godsdienstig is er de laatste 50 jaar in Nederland veel gebeurd.
Hogere scholing en hogere welvaart hebben geleid tot individualisering, ook op religieus gebied, maar ook tot ontkerkelijking en ontkerstening.

Veel kerken zijn helaas gesloten. Huiskamers werden ontdaan van religieuze voorwerpen. Talloze christelijke voorwerpen (kruisbeelden; beelden van heiligen) kwamen op de markt.
Na de Beeldenstorm van 1566 werd in katholieke kring wel gesproken over een tweede Beeldenstorm. Nu door katholieken zelf georganiseerd.
Sommige kunstenaars hebben deze voorwerpen gebruikt voor de creatie  van nieuwe kunst.
Het oude letterlijk verspijkerd en verzaagd tot iets nieuws.
Hoe zullen christenen deze tentoonstelling bezoeken?

Ik heb de catalogus al mogen inzien.
Sommigen gelovigen zullen ook anno 2017 geschokt zijn.
Dat veroorzaakt meestal een mentale blokkade en onvruchtbare vervreemding.
Andere gelovigen zullen verward zijn maar ook blijven kijken en interpreteren. Wat is bedoeld? Dan kan sprake zijn van een heilzame verwarring.
 
nbm - 2.jpgIn het dagblad Trouw stond eerder deze week een mooi interview met de kunstenares Moniek Westerman.
Zij profileert zich als gelovig.
Zij heeft een corpus van Jezus met veren van vogels getooid.
De gedachte daarbij is dat Jezus van deze wereld beter kan wegvliegen, want de wereld is Jezus niet waard.
Er gebeuren zoveel domme dingen die haaks staan op waar Jezus voor stond zoals zachtmoedigheid en geweldloosheid. Hoewel deze redenering theologisch aanvechtbaar is, Jezus is immers solidair geworden met een wereld vol lijden en zonde, is de redenering van de kunstenares wel te begrijpen.
 

Ik zelf heb in de catalogus ook religieuze kunst gezien die zo in de kathedraal zou kunnen worden opgesteld. Ik noem de afbeelding van Sint Franciscus met de vele vogels. Franciscus, de patroon van Werelddierendag maar ook de inspirator van de inzet voor een duurzame wereld wordt zo met eer omgeven.
nbm - 1.jpgIk noem ook de indringende Pieta op de zuil vol druipend bloed of de Pieta vol met spijkers. Maria met de dode Jezus op haar schoot.
De beide Pieta’s deden mij denken aan het woord van Blaise Pascal: Christus is in doodsnood tot aan het einde van de wereld.
In de minste van de Zijnen wordt de Heer immers iedere dag nog gemarteld en gekruisigd.
Ik denk aan de vele Syrische vrouwen met dode mannen en kinderen in hun armen.
 
Ik hoop dat velen, gelovigen, ongelovigen en de velen die heen en weer geslingerd worden tussen  geloof en ongeloof deze tentoonstelling met een open blik zullen bezoeken.
Want de christelijke boodschap en ook de christelijke kunst gaan over thema’s die ieder mens raken: over liefde en liefdeloos, over zin en zinloosheid, over leven en dood, over schuld en vergeving.
Stil staan bij die noties door het bekijken van deze tentoonstelling kan iedereen, met welke levensbeschouwing dan ook, verrijken, zo lijkt mij.
 
Ik dank u wel.
 
Mgr. dr. Gerard de Korte

 

24-02-2017