Nieuws

11 AUG

COLUMN MGR. DE KORTE: INCLUSIEVE KERK

In de voorjaar heeft paus Franciscus de oogst van de twee synoden over huwelijk en gezin samengevat in de apostolische exhortatie (= aansporing) Amoris Laetitia (De vreugde van de liefde).Het document vormt de afronding van een vrijmoedige wereldwijde katholieke dialing over veel kwesties die met huwelijk en gezin samenhangen. Ik weet dat ook in het Bossche bisdom niet weinig  gelovigen zich intens met de materie hebben bezig gehouden. En dat is ook niet zo verwonderlijk want het thema huwelijk en gezin raakt direct of indirect iedereen. Hechte gezinnen zijn belangrijk voor het geluk van mensen. Voor een stabiele samenleving zijn harmonieuze gezinnen uitermate belangrijk. Ook onder de deelnemers aan de synode  heeft een levendig debat plaats gevonden. Steeds was de vraag wat is leerstellig noodzakelijk en wat is pastoraal mogelijk. Voor zover ik kan zien, probeert onze paus allereerst een pastorale leraar te zijn.

Weerbarstige praktijk
In de exhortatie wordt duidelijk dat paus Franciscus de leer rond huwelijk en gezin niet fundamenteel kan of wil veranderen. Het huwelijk is geen contract dat kan worden opgezegd als een van de partijen niet meer kan leveren. Over het huwelijk wordt, in de lijn van het onderwijs van Christus, gesproken als een verbond voor het leven.  Juist de katholieke traditie zet dus  in op duurzame trouw. Maar tegelijkertijd weet de paus ook van een wereldwijde crisis in relaties. Een derde tot de helft van alle huwelijken eindigt uiteindelijk in een scheiding. En dat niet alleen in de westerse wereld maar ook in Rusland en veel landen van Zuid- Amerika. Ook binnen de katholieke geloofsgemeenschap leven miljoenen gelovigen die hun trouwbelofte niet hebben kunnen houden.
 
Pastorale ruimte
Tegen die achtergrond pleit paus Franciscus voor een barmhartige houding ten opzichte van allen die zwak zijn en imperfect. Falende mensen moet de Kerk niet afstoten maar zorgzaam nabij zijn. Niet afstoten maar luisteren, begeleiden en waar mogelijk opnieuw integreren is, als ik goed lees, wat paus Franciscus voorstaat. Juist op het terrein van huwelijk, gezin en seksualiteit is er sprake van veel weerbarstigheid. Niemand van ons gaat zonder verwondingen door het leven. Als een wijze pastor weet paus Franciscus dat soms de koninklijke weg onbegaanbaar is geworden en dat niet weinig echtparen een onverharde kronkelweg moeten gaan.

Veldhospitaal 
Mensen zijn vanzelfsprekend geroepen tot het beste, juist ook op relationeel gebied. Maar helaas is dat voor nogal wat  tijdgenoten niet haalbaar. De Kerk mag hen geen trap nageven, integendeel. Paus Franciscus biedt katholieke zielzorgers aanzienlijke pastorale ruimte. De paus wil vanzelfsprekend de eenheid van de wereldkerk beschermen maar beseft dat binnen de ene Kerk pastoraat altijd contextueel bepaald is. Wat zonde is moet niet worden verzwegen en de oproep tot bekering mag klinken maar altijd vindt een pastorale ontmoeting plaats voor het aangezicht van onze liefdevolle God. Paus Franciscus weet dat onze wereld geen paradijs is. Hij heeft in het recente verleden de Kerk zelfs een veldhospitaal genoemd waar mensen die door het leven gewond zijn geraakt kunnen herstellen. Ik moest bij dat beeld spontaan denken  aan de prachtige parabel van de barmhartige Samaritaan waar de gewonde man kan herstellen in een herberg. In Amoris Laetitia houdt onze paus een pleidooi voor een inclusieve Kerk.  De paus wil geen muren bouwen maar bruggen. Ook mensen die relationeel falen, maken deel uit van de Kerk en moeten met hun leven verder kunnen. Wijze pastores kunnen in de beslotenheid van de pastorale ontmoeting falende mensen bijstaan en helpen zodat zij de reis van hun leven kunnen vervolgen. Het gaat om blijvende dialoog met mensen die, ook als zij te kort schieten, schepselen van God zijn en blijven.
 

Mgr. dr. Gerard de Korte 
bisschop van ‘s-Hertogenbosch

11-08-2016