Nieuws

12 FEB

Opening Jeroen Boschjaar

koning - bisschop.jpg

Toespraak van de bisschop van ’s-Hertogenbosch, Mgr. drs. A.L.M. Hurkmans, in de kathedrale basiliek van Sint-Jan te ’s-Hertogenbosch op vrijdag 12 februari 2016 bij gelegenheid van de opening van de tentoonstelling ‘Jheronimus Bosch - Visioenen van een genie’ in het Noord-Brabants Museum.

Tempus fugit, de tijd vliegt, dat zeiden de Romeinen reeds. Dit blijft waar voor de meesten van ons. Wij hebben volle agenda’s, getoetst op effectiviteit en rentabiliteit. Dit is eigen aan onze tijd.
 
Majesteit, Koning Willem-Alexander, professor Van der Donk, commissaris van de Koning, burgemeester Rombouts, mijnheer de Mooy, directeur van het Noord-Brabants Museum, hooggeëerde gasten, u allen groet ik hartelijk.
 
De rijkdom van het Jeroen Boschjaar is dat het ons uitdaagt tot perspectiefwisseling. De mens van de middeleeuwen was op zoek naar het eeuwige. In de tijd van Jeroen Bosch zocht Luther in het Augustijnerklooster in Ehrfurt naar een barmhartige God. In Spanje dichtte in die tijd Theresia van Avila, een van de grootste mystici in de Kerk ‘alles gaat voorbij, alleen God blijft’. Langs de pelgrimswegen naar Jeruzalem, Rome en de Spaanse stad Compostella waren vele kathedralen gebouwd als heilige, tijdloze plaatsen. Met toegangsdeuren als poorten naar de hemel, Christus in het midden en de engelen en heiligen er omheen. Eenmaal binnen in de kathedraal werd de bezoeker opgenomen in het universum, in een alle tijden omvattend verhaal, in een plaats waar hemel en aarde samen vielen. In die kathedralen ontmoette men de barmhartige God die voor ieder mensenkind een plaats had.
 
Jeroen Bosch gaf op zijn meesterwerken aan dat het toch allemaal niet zo eenvoudig was. Bij hem zien wij dat de duivel en zijn trawanten door heel het leven heen bezig waren de mensen van God af te houden. De duivel probeerde hen te drijven naar een alles verslindende vuurpoel waar hun zielen eeuwig kwelling ondergingen.
 
Jeroen Bosch gebruikte zijn talent eveneens om het kwaad verstaanbaar te maken door te wijzen op de zeven hoofdzonden. Hij gaf de mens hoop door hem te situeren in een boventijdelijke, paradijselijke schoonheid.
 
Tijdens het leven van Jeroen Bosch bouwde men in deze stad aan deze kathedraal. Ook hier kwamen de hemel en de aarde bij elkaar. De Illustre Broederschap van Onze Lieve Vrouw hielp haar leden, dus ook Jeroen Bosch, de barmhartige God te ontmoeten. Zo is hij vanuit deze in aanbouw zijnde kathedraal uitgedragen naar zijn laatste rustplaats.
steen graveren.jpg
 
 
Bij de drempel van de deur waar hij doorheen gedragen is, beitelde een monnik uit Vaals onlangs de volgende tekst als een blijvende herinnering aan de grootste zoon van deze stad:
 
 
 
 Vanuit deze kerk werd op 9 augustus 1516 uitgevaren
JHERONIMUS VAN AKEN, BIJGENAAMD BOSCH
parochiaan van deze kerk
gezworen broeder van de Illustre Lieve Vrouwe Broederschap
poorter van de stad ’s-Hertogenbosch
schilder van aardse, helse en hemelse taferelen
Laat de onstuimigheid van zijn artistieke nagedachtenis
zijn rust in het koninkrijk Gods niet verstoren

 

Foto's: Ramon Mangold

12-02-2016